Nowy numer 43/2020 Archiwum

Polski los

Anna Machcewicz, Kazimierz Moczarski. Biografia, Wydawnictwo Znak, Kraków 2009, s. 344

Przez ponad 9 miesięcy w celi więzienia na Mokotowie siedzieli Jürgen Stroop, generał SS, oraz Kazi-mierz Moczarski, żołnierz AK. Władza ludowa łagodniej obchodziła się z Niemcem aniżeli bohaterem polskiego podziemia.

Po latach Moczarski spisał rozmowy ze Stroopem. Powstała z tego wstrząsająca książka „Rozmowy z katem”. O dziele napisano już wiele, natomiast postać autora pozostawała do tej pory w cieniu. Książka Anny Machcewicz Kazimierz Moczarski. Biografia wypełnia tę lukę. Autorka na podstawie nieznanych źródeł i rozmów ze świadkami opowiada dzieje człowieka, a zarazem losy pewnej formacji polskiej inteligencji.

Przypomina szczegółowo pracę Moczarskiego w Biurze Informacji i Propagandy, gdzie przygotowywał analizy dla kierownictwa Polskiego Państwa Podziemnego, oraz jego działalność w Kierownictwie Walki Podziemnej, gdzie tropił kolaborantów i donosicieli. W sierpniu 1945 r. został aresztowany przez UB. Przeszedł bestialskie śledztwo. W więzieniach stalinowskiej Polski spędził blisko 11 lat. Po uwolnieniu w 1956 r. rozpoczął pracę w „Kurierze Polskim” i zaangażował się w działalność Stronnictwa Demokratycznego. Jednak w 1967 r. znów został bez pracy. W końcu znalazł sobie miejsce w miesięczniku „Problemy Alkoholizmu”. Aż do śmierci we wrześniu 1975 r. był rozpracowywany przez bezpiekę.

Napisana z literackim talentem, solidna warsztatowo praca Anny Machcewicz opisuje dzieje niezwykłego człowieka, ciężko doświadczonego świadka dwóch totalitaryzmów. Zarazem jest przejmującą opowieścią o jego przyjaźniach, miłości do żony i wierności samemu sobie.
Andrzej Grajewski

« 1 »
oceń artykuł Pobieranie..

Andrzej Grajewski

Dziennikarz „Gościa Niedzielnego”, kierownik działu „Świat”

Doktor nauk politycznych, historyk. W redakcji „Gościa” pracuje od czerwca 1981. W latach 80. był działaczem podziemnych struktur „Solidarności” na Podbeskidziu. Jest autorem wielu publikacji książkowych, w tym: „Agca nie był sam”, „Trudne pojednanie. Stosunki czesko-niemieckie 1989–1999”, „Kompleks Judasza. Kościół zraniony. Chrześcijanie w Europie Środkowo-Wschodniej między oporem a kolaboracją”, „Wygnanie”. Odznaczony Krzyżem Pro Ecclesia et Pontifice, Krzyżem Wolności i Solidarności, Odznaką Honorową Bene Merito. Jego obszar specjalizacji to najnowsza historia Polski i Europy Środkowo-Wschodniej, historia Kościoła, Stolica Apostolska i jej aktywność w świecie współczesnym.

Kontakt:
andrzej.grajewski@gosc.pl
Więcej artykułów Andrzeja Grajewskiego

Zobacz także

Wyraź swoją opinię

napisz do redakcji:

gosc@gosc.pl

podziel się