Nowy numer 48/2020 Archiwum

Papież odczytywany na nowo

W setną rocznicę urodzin św. Jana Pawła II w Niemczech i Rosji ukazały się ważne książki na jego temat. Świadczą o ciągle żywej fascynacji polskim papieżem i stanowią istotny przyczynek do dyskusji o roli Jana Pawła II w przemianach, jakie dokonały się w czasie jego pontyfikatu.

Liczba opracowań poświęconych papieżowi jest duża, ale poza biografiami George’a Weigla, Bernarda Lecomte’a, Andrei Riccardiego, Carla Bernsteina, Marca Politiego oraz Jacka Moskwy ciągle brakuje prób zgłębienia jednego z największych fenomenów XX wieku, jakim był pontyfikat papieża Polaka. Więcej szczęścia w ostatnim czasie miał Paweł VI, który doczekał się wybitnej monografii autorstwa Andrei Torniellego. Powstają także nowe książki o Piusie XII. Św. Jan Paweł II pozostaje na marginesie szerszych studiów i badań. Powstające w Polsce prace najczęściej mają charakter hagiograficzny, przyczynkarski albo są kolejnymi zbiorami anegdot i wspomnień. Ostatnio pojawiła się u nas nawet moda na odbrązowienie postaci świętego papieża, w czym przodują byli księża.

Z zachodniej perspektywy

Z tym większym zainteresowaniem sięgnąłem po prace niemieckich dziennikarzy Matthiasa Drobinskiego i Thomasa Urbana, pracujących w jednym z największych opiniotwórczych dzienników „Süddeutsche Zeitung”. Urban był korespondentem w Polsce i Europie Wschodniej, zaś Drobinski jest szefem działu religijnego. Ich praca nie ma charakteru naukowego, ale jest przykładem solidnej publicystyki, łączącej faktografię z autorską, choć często dyskusyjną interpretacją.

W książce pt. „Jan Paweł II. Papież ze Wschodu” został nakreślony barwny i dynamiczny portret papieża zmieniającego historię, porywającego za sobą miliony ludzi na całym świecie, pełnego jednak, ich zdaniem, sprzeczności – rewolucjonisty i reakcjonisty zarazem. Na tej opozycji, efektownej publicystycznie, choć nieodpowiadającej realiom, budowana jest ocena tego pontyfikatu. Autorzy są pod wrażeniem osobowości i charyzmy Jana Pawła II, zwłaszcza w kontekście jego walki o prawa człowieka w czasach komunistycznych, a po 1991 r. w zglobalizowanym świecie. Analizując jego nauczanie społeczne z tego okresu, podkreślają krytyczny stosunek do kapitalizmu oraz procesów globalizacji, pogłębiających niesprawiedliwości i nierówności w świecie współczesnym. Zauważają, że miał rację, ostrzegając Zachód przed interwencją w Iraku, co, jak wiadomo po latach, nie tylko niczego nie rozwiązało, ale zdestabilizowało całą politykę światową do czasów współczesnych. Chociaż ich książka nie odkrywa nowych źródeł, napisana jest żywo i porusza sporo ważnych problemów, zwłaszcza w części, w której padają pytania o znaczenie tego pontyfikatu dla Kościoła powszechnego.

« 1 2 3 »
oceń artykuł Pobieranie..

Wyraź swoją opinię

napisz do redakcji:

gosc@gosc.pl

podziel się

Polecane filmy

Zapisane na później

Pobieranie listy

Reklama