Nowy numer 48/2020 Archiwum

Niebo Słońca

Dante i Beatrycze witają się w Raju ze św. Tomaszem z Akwinu i św. Albertem Wielkim.

Postać św. Alberta Wielkiego, biskupa i doktora Kościoła, rzadko była przedstawiana w sztuce. Nie znaczy to jednak, że nie doceniano tego wielkiego teologa. Dante Alighieri umieścił go nawet wśród wielkich miłośników mądrości w tzw. Niebie Słońca – jednym z kręgów Raju w swoim poemacie „Boska komedia”.

„Boska komedia”, napisana w latach 1308–1321, przedstawia wizję wędrówki poety przez zaświaty – Piekło, Czyściec i Raj. Przewodnikami Dantego są Wergiliusz, św. Bernard z Clairvaux i zmarła ukochana Dantego, Beatrycze. Zachowało się piętnastowieczne wydanie tego dzieła, ilustrowane przez Priamo della Quercia (Piekło i Czyściec) oraz Giovanniego di Paolo (Niebo).

Na iluminacji ilustrującej Niebo Słońca widzimy Dantego i Beatrycze (u góry po lewej), jak witają się w Raju ze św. Tomaszem z Akwinu i św. Albertem Wielkim. Tomasz był bowiem uczniem Alberta Wielkiego. Na znak swej biskupiej godności ma na głowie infułę, a w ręce pastorał.

Dziesięciu pozostałych mędrców artysta przedstawił poniżej. Siedmiu z nich trzyma otwartą księgę „Sumy teologicznej”, dzieła św. Tomasza z Akwinu. Od lewej siedzą: Gracjan z Chiusi, Piotr Lombard, Dionizy Areopagita, Salomon, Boecjusz, Paweł Orozjusz, Izydor z Sewilli, Beda Czcigodny, Ryszard od św. Wiktora i Siger z Brabancji.

Mędrcy znajdują się w abstrakcyjnej przestrzeni w promieniach słońca, które tutaj jest symbolem światła mądrości.

To wydanie „Boskiej komedii”, w którym została umieszczona reprodukowana przez nas ilustracja, powstało na zamówienie Alfonsa V, króla Aragonii, Neapolu i Sycylii. Wnuk tego monarchy, książę Kalabrii Ferdynand, podarował księgę klasztorowi św. Michała w Walencji. W 1901 r. kupił ją kolekcjoner Henry Yates Thompson, który następnie, w 1941 r., podarował ją British Museum. Stamtąd dzieło trafiło do British Library.

Leszek Śliwa

« 1 »
oceń artykuł Pobieranie..

Leszek Śliwa

Zastępca sekretarza redakcji „Gościa Niedzielnego”

Prowadzi stałą rubrykę, w której analizuje malarstwo religijne. Ukończył historię oraz kulturoznawstwo (specjalizacja filmoznawcza) na Uniwersytecie Śląskim. Przez rok uczył historii w liceum. Przez 10 lat pracował w „Gazecie Wyborczej”, najpierw jako dziennikarz sportowy, a potem jako kierownik działu kultury w oddziale katowickim. W „Gościu Niedzielnym” pracuje od 2002 r. Autor książki poświęconej papieżowi Franciszkowi „Franciszek. Papież z końca świata” oraz książki „Jezus. Opowieść na płótnach wielkich mistrzów”, także współautor dwóch innych książek poświęconych malarstwu i kilku tomów „Piłkarskiej Encyklopedii Fuji”. Jego obszar specjalizacji to historia, historia sztuki, dawna broń, film, sport oraz wszystko, co jest związane z Hiszpanią.

Kontakt:
leszek.sliwa@gosc.pl
Więcej artykułów Leszka Śliwy

Wyraź swoją opinię

napisz do redakcji:

gosc@gosc.pl

podziel się

Zobacz także