Nowy numer 04/2020 Archiwum

Patron Polski

Szkoła krakowska „Św. Stanisław”, tempera na desce, ok. 1490 klasztor franciszkanów, Kraków

Imponujące szaty liturgiczne, biskupi pastorał w ręce, złote tło, symbolizujące świętość… Patron Polski, święty Stanisław ze Szczepanowa zasiada na swym biskupim tronie i prawą ręką błogosławi nam wszystkim, swym rodakom. Ten portret otwiera galerię biskupów krakowskich w krużgankach tamtejszego klasztoru franciszkanów. To jedno z nielicznych miejsc w naszym kraju tak bardzo doświadczonym przez wojny, rozbiory i okupacje, w którym widać ciągłość historyczną od średniowiecza do czasów współczesnych. Obok podobizny św. Stanisława, biskupa krakowskiego w latach 1072–1079, możemy podziwiać portrety jego następców, wśród nich Jana Pawła II.

U stóp Stanisława widzimy trzy niewielkie, na pierwszy rzut oka, zagadkowe postacie. Wszystkie pobożnie składają ręce do modlitwy. Mężczyzna namalowany na środku, ubrany tylko w koszulę, wychodzi z grobu. To nawiązanie do legendy spisanej w XIII-wiecznym „Żywocie św. Stanisława” przez Wincentego z Kielczy. Czytamy tam, że święty kupił niegdyś na rzecz biskupstwa dobra ziemskie od Piotra Strzemieńczyka z Janiszewa zwanego Piotrowinem. Po śmierci Piotrowina jego spadkobiercy upomnieli się o tę ziemię. Postawiony przed sądem Stanisław wyjaśnił, w jaki sposób wszedł w posiadanie ziemi, lecz nie dano mu wiary. Wówczas biskup kazał otworzyć grób Piotrowina i wskrzesił zmarłego, by ten poświadczył prawdę w procesie.

Obok Piotrowina widzimy tarczę z herbem Prus. To herb Szczepanowskich – rodziny świętego biskupa.

Z lewej i prawej strony klęczą dwaj inni mężczyźni: duchowny i rycerz. To fundatorzy obrazu, którzy w ten sposób postanowili uwiecznić swoje wizerunki. Rycerzem jest Paweł Czarny, żupnik krakowski, a duchownym jego syn, kanonik krakowski Jan.

« 1 »
oceń artykuł Pobieranie..

Leszek Śliwa

Zastępca sekretarza redakcji „Gościa Niedzielnego”

Prowadzi stałą rubrykę, w której analizuje malarstwo religijne. Ukończył historię oraz kulturoznawstwo (specjalizacja filmoznawcza) na Uniwersytecie Śląskim. Przez rok uczył historii w liceum. Przez 10 lat pracował w „Gazecie Wyborczej”, najpierw jako dziennikarz sportowy, a potem jako kierownik działu kultury w oddziale katowickim. W „Gościu Niedzielnym” pracuje od 2002 r. Autor książki poświęconej papieżowi Franciszkowi „Franciszek. Papież z końca świata” oraz książki „Jezus. Opowieść na płótnach wielkich mistrzów”, także współautor dwóch innych książek poświęconych malarstwu i kilku tomów „Piłkarskiej Encyklopedii Fuji”. Jego obszar specjalizacji to historia, historia sztuki, dawna broń, film, sport oraz wszystko, co jest związane z Hiszpanią.

Kontakt:
leszek.sliwa@gosc.pl
Więcej artykułów Leszka Śliwy

Zobacz także

Ze względów bezpieczeństwa, kiedy korzystasz z możliwości napisania komentarza lub dodania intencji, w logach systemowych zapisuje się Twoje IP. Mają do niego dostęp wyłącznie uprawnieni administratorzy systemu. Administratorem Twoich danych jest Instytut Gość Media, z siedzibą w Katowicach 40-042, ul. Wita Stwosza 11. Szanujemy Twoje dane i chronimy je. Szczegółowe informacje na ten temat oraz i prawa, jakie Ci przysługują, opisaliśmy w Polityce prywatności.

Zamieszczone komentarze są prywatnymi opiniami ich autorów i nie odzwierciedlają poglądów redakcji