Te chorągiewki brudzą się w miarę przybywających kilometrów VIII Międzynarodowego Motocyklowego Rajdu Katyńskiego. A w kolejnych odwiedzanych krajach dochodzą nowe – litewska, białoruska, rosyjska, ukraińska. – Nie róbcie mi zdjęcia, bo mama czyta „Gościa” i zobaczy, jaki mam brudny motocykl – śmieje się Zbyszek Karcz z Niska, jadący na Hondzie Goldwingu, trzeci raz na rajdzie. To jeden z większych motocykli, waży 440 kg plus 80 kg bagażu. Rozmawiamy przez CB radio. Nasz fotoreporter Romek, który też jeździ na motocyklu, przezornie do redakcyjnego opla wziął też ten sprzęt, który teraz się przydaje. Towarzyszymy rajdowi na trasie. Dziś pokonujemy odcinek 422 km z Katynia do Tweru. Średnia prędkość 100 km na godzinę, jazda w podgrupach, żeby nie robić na drodze korków, rozsądne odstępy, zero brawury. A jednak prawie na początku rajdu zdarzył się śmiertelny wypadek. Pierwszy w jego ośmioletniej historii. Pod Wilnem zginął Cezary Ryszard Pobikrowski. W godzinę jego pogrzebu w kraju zatrzymujemy się na parkingu wśród rosyjskich pól i ks. Marek Doszko z Siennicy (czwarty raz na rajdzie), nazywany przez motocyklistów ich kapelanem, odprawia Mszę św. za duszę zmarłego. Rajdowcy na dwóch motocyklach opierają tylną półkę z naszego samochodu, która zamienia się w ołtarz. Choć okolica niezamieszkana, natychmiast zjawia się stara łada ze specjalnymi służbami, które szczegółowo wypytują, skąd to religijne zgrupowanie.– I batiuszka też na motorze? – nie dowierzają.

Zabawki i znicze
Międzynarodowy Motocyklowy Rajd Katyński wymyślił Wiktor Węgrzyn, dziś mieszkający między Warszawą i Chicago. W latach 70. wyemigrował do Stanów i w Chicago założył warsztat samochodowy. Potem zamknął go i wrócił do pasji z młodości, czyli jazdy na motorze. Kiedy miał 6 lat, pierwszy raz usłyszał o pogromie polskich oficerów w Katyniu, Miednoje, Ostaszkowie i Kozielsku. Ale w szkole nikt o tym nie mówił. Dopiero w Stanach poznał polskich oficerów II wojny światowej, którzy uciekli z niewoli niemieckiej na Zachód. Bez ograniczeń opowiadali mu o Katyniu, wspólnie czcili rocznicę sowieckiej zbrodni. Po powrocie do kraju postanowił uczcić pamięć pomordowanych na Wschodzie. Opowiedział o tym ks. Zdzisławowi Peszkowskiemu. Zdradził mu też, że lubi jeździć na motocyklu. „Zbierz ludzi i pojedźcie na motocyklach do Katynia” – podsumował ksiądz. Węgrzynowi nie trzeba było tego dwa razy powtarzać. Dał ogłoszenie do branżowej prasy, rozpuścił wieści wśród znajomych. Na rajd zamierzał zabrać zabawki, książki dla dzieci z polskich rodzin i odwiedzanych po drodze sierocińców, ale przede wszystkim znicze, wieńce i pochodnie, które uczestnicy mieli zapalać w miejscach mordu na polskich oficerach i inteligencji na Wschodzie. „Chcesz jechać z taką hołotą, czyś ty zwariował?” – stukali się w głowę jego znajomi i politycy, kiedy opowiadał o przedsięwzięciu. Ale postawił na motocyklistów i nie pomylił się.

Bikerzy na Uralach
Na pierwszy rajd zgłosiło się 40 chętnych. W tegorocznym bierze udział 93 na 70 motocyklach. – Katyń, Kozielsk znałem z filmów, ale co innego dotknąć tej ziemi, tablic, wszystko w rzeczywistości wygląda inaczej – mówi Zbyszek Karcz. – Czto jeszczio można dla was sdiełać? (Jak mogę jeszcze wam pomóc?) – pyta podczas naszej rozmowy na obozowisku przy cmentarzu katyńskim Ludmiła Władimirowna Azarowa, starsza administratorka Memoriału Katyń. Z roku na rok coraz bardziej zaprzyjaźnia się z przyjeżdżającymi, gości ich, uczestniczy w rajdowej Mszy św. Jej 26-letni syn Aleksiej codziennie przywozi mamę do pracy i zna historię cmentarza katyńskiego. Motocykliści witają i żegnają gospodarzy zbiorowym dźwiękiem klaksonów, jak przystało na zaprzyjaźnionych. – Bo trzeba pamiętać historię, ale też przebaczać i przyjaźnić się z dawnymi wrogami – powtarza Wiktor Węgrzyn. W lesie katyńskim na rajdowców czekają znajomi z poprzednich rajdów rosyjscy bajkerzy. Cały czas obozowiczów pilnuje smoleńska milicja. Ale wieczorem nawiązują się międzynarodowe kontakty i pani milicjantka zwierza się rajdowcom, że nigdy nie wyjechała za granicę i chciałaby jechać do Polski.