Nowy numer 44/2020 Archiwum

Reformator Różańca

To jeden z najcenniejszych obrazów, jakie znajdują się w polskich zbiorach.

Maryja z Dzieciątkiem zasiada na tronie. Mały Jezus przytrzymuje kulę ziemską, a prawą ręką błogosławi. To znaczy, że błogosławi cały świat. Jego Matka sięga w kierunku tacy podawanej przez aniołka i podnosi z niej różaniec.

Obraz wyraźnie dzieli się na dwie części, przedzielone warstwą chmur i anielskimi główkami. Górna część to rzeczywistość nieba, co podkreśla złote tło i obecność aniołów. Czerwona kotara symbolizuje dostojeństwo. Jest odsunięta, co oznacza, że kontemplujący Boga i Jego Matkę zakonnicy dostępują właśnie zaszczytu spojrzenia w tę – zwykle ukrytą – nadnaturalną przestrzeń. W kierunku tronu Jezusa i Madonny prowadzą schody wyściełane kobiercem i kwiatami o symbolice maryjnej. To symbol pobożności zakonników i drogi, jaką muszą pokonać w swym życiu, dążąc do nieba.

W dolnej części widzimy mnichów z zakonu kartuzów. Obraz powstał na ich zlecenie. Ozdabiał główny ołtarz kartuskiego kościoła w mieście Jerez de la Frontera w południowej Hiszpanii. Jeden z mnichów wyciąga przed siebie rękę. To właśnie jemu Maryja za chwilę wręczy różaniec. Tym kartuzem jest bł. o. Dominik Helion (ok. 1384–1460), zwany też Dominikiem z Prus, pochodzący z okolic Gdańska, a studiujący na Akademii Krakowskiej. Na początku XV wieku zreformował on modlitwę różańcową, dodając wydarzenia z życia Jezusa.

Uczeni z Muzeum Narodowego w Poznaniu, gdzie obecnie znajduje się obraz, ustalili również tożsamość pozostałych zakonników. Za Dominikiem Helionem klęczy o. Henryk Egher z Kalkaru, naprzeciwko o. Jan Rode (opat klasztoru w Trewirze), za nim zaś o. Adolf z Essen.

Leszek Śliwa

« 1 »
oceń artykuł Pobieranie..

Leszek Śliwa

Zastępca sekretarza redakcji „Gościa Niedzielnego”

Prowadzi stałą rubrykę, w której analizuje malarstwo religijne. Ukończył historię oraz kulturoznawstwo (specjalizacja filmoznawcza) na Uniwersytecie Śląskim. Przez rok uczył historii w liceum. Przez 10 lat pracował w „Gazecie Wyborczej”, najpierw jako dziennikarz sportowy, a potem jako kierownik działu kultury w oddziale katowickim. W „Gościu Niedzielnym” pracuje od 2002 r. Autor książki poświęconej papieżowi Franciszkowi „Franciszek. Papież z końca świata” oraz książki „Jezus. Opowieść na płótnach wielkich mistrzów”, także współautor dwóch innych książek poświęconych malarstwu i kilku tomów „Piłkarskiej Encyklopedii Fuji”. Jego obszar specjalizacji to historia, historia sztuki, dawna broń, film, sport oraz wszystko, co jest związane z Hiszpanią.

Kontakt:
leszek.sliwa@gosc.pl
Więcej artykułów Leszka Śliwy

Wyraź swoją opinię

napisz do redakcji:

gosc@gosc.pl

podziel się

Zobacz także