Nowy numer 49/2019 Archiwum

Świeckie państwo, czyli co?

Polska Konstytucja nie wprowadza "świeckości" państwa, natomiast potwierdza jego bezstronność w sprawach światopoglądowych i religijnych.

Model polski

Polski model jest nieco podobny do niemieckiego, choć ma lokalne korzenie. Wyrasta z tradycji pokojowego współżycia z religiami dawnej Rzeczypospolitej oraz przyjętych tu rozwiązań konkordatowych. Dzięki temu harmonijne stosunki państwo-Kościół należą do najbardziej stabilnych elementów życia publicznego dzisiejszej Polski.

Konkordat ten jest na wskroś nowoczesny, gdyż wciela w życie społeczną doktrynę Soboru Watykańskiego II. Ideą przewodnią jest uznanie prawa do wolności religijnej oraz zasada autonomii Kościoła i państwa. Oznacza ona samodzielność, wzajemne poszanowanie i nie wchodzenie w cudze kompetencje ani przez państwo w stosunku do Kościoła, ani odwrotnie. Przyznaje Kościołowi możliwość rządzenia się prawem kanonicznym, ale jest też korzystna dla państwa. Daje mu pewne prerogatywy, np. obowiązek informowania zawczasu o nominacjach biskupich czy gwarancję, że diecezjami zarządzać będą obywatele polscy.

Polska Konstytucja z 1997 r., choć nie posiada tradycyjnego Invocatio Dei, zawiera unikalny w Europie zapis odwołujący się do Boga i wartości chrześcijańskich: „My, Naród Polski – wszyscy obywatele Rzeczypospolitej, zarówno wierzący w Boga będącego źródłem prawdy, sprawiedliwości, dobra i piękna, jak i nie podzielający tej wiary, a te uniwersalne wartości wywodzący z innych źródeł...”. Formuła ta została uznana za wybitne osiągnięcie współczesnej myśli konstytucyjnej, czego dowodem było przedstawienie jej do traktatu konstytucyjnego UE. Nie została przyjęta z powodu sprzeciwu delegacji francuskiej.

W Konstytucji zawarta jest zasada bezstronności światopoglądowej państwa. Państwo zachowuje bezstronność nie tylko w stosunku do Kościoła katolickiego, ale i innych wyznań i religii. Kościoły mniejszościowe w Polsce korzystają z podobnych rozwiązań prawnych co Kościół katolicki. Konkordat ma więc korzystne odniesienia ekumeniczne i międzyreligijne. Stanowi on także niedościgniony wzorzec dla starań Kościoła w innych krajach postkomunistycznych. Podkreślają to często przedstawiciele tych Kościołów. Duża część dawnych państw socjalistycznych (Węgry, Chorwacja, Estonia, Litwa, Łotwa, Słowacja, Słowenia i Albania) zawarła już porozumienia konkordatowe ze Stolicą Apostolską, żadne z nich nie ma jednak tak całościowego charakteru jak w Polsce.

Polski model stosunków państwo-Kościół jest nie tylko istotnym osiągnięciem 20 lat wolności po 1989 r., ale może stanowić także nasz wkład do debaty o miejscu religii w przyszłej Europie. Do wspólnoty narodów możemy wnieść nie tylko żarliwość wiary – o co apelował Jan Paweł II – ale i model obecności religii w życiu publicznym, łączący to co najlepsze w naszej tradycji ze współczesnością.

 

« 1 2 3 4 »
oceń artykuł Pobieranie..

Zobacz także

  • Iskra
    18.10.2011 15:25
    Iskra
    Kazde panstwo ma swoja wlasna historie. W historii Polski jest Czestochowa, jest cud nad Wisla. Tak sie sklada, ze Polska , nie stala sie czescia Rosji, Austrii czy Prus ze wzgledu na narod , ktory jedynie mogl uzywac jezyka polskiego, w salkach religijnych, na katechezie. Na pielgrzymkach do Czestochowy rozwijala sie jednosc narodowa tutaj mogli spotkac sie Polacy z roznych zaborow. Narod Polski mogl przetrwac i tworzyc swa panstwowosc dzieki temu, ze czerpal swoje sily do przetrwania z wiary. Kosciol katolicki byl tym, ktory zachowywal narodowa pamiec, tradycje i byl znakiem istnienia panstwa polskiego. Wiara w Polsce jest racja narodowego i panstwowego bytu.
    Historia pokazala, ze ateistyczne panstwo to panstwo, ktore niszczy idealy demokracji.Dzisiejszy kryzys gospodarki swiatowej pokazuje na kryzys wartosci moralnych. Brak wartosci moralnych degraduje nie tylko zycie indywidualne ale gospodarke i zycie ekonomiczne i polityczne spolecznosci zachodniej.
    Idea bezwyznaniowego panstwa to idea samobojcza przynajmniej jesli chodzi o narod, ktory w swoim wierze odnajdowal sily do swej egzystencji.Wazne aby to wszystko przypominal Krzyz w Sejmie. Polska to prezny , nowoczesny narod, ktory opiera sie na wartosciach chrzescijanskich i chce budowac demokratyczne panstwo na tych wartosciach. Ci , ktorzy chca usunac Krzyz, poprostu nie sa zainteresowani egzystencja i tozsamoscia narodowa.
    doceń 24
  • AnnaMaria
    26.10.2011 13:08
    Niestety w Polsce Kościół Katolicki wciąż sięga po więcej. Pamiętam wprowadzenie religii do szkół gdy uspokajano, że nie będzie problemów, bo dla dzieci, które nie są katolikami będzie etyka, a z resztą lekcje te będą na początku lub na końcu zajęć. Praktyka pokazała, że jest inaczej. Na dodatek Kościół Katolicki domaga się oceny z religii wliczanej do średniej ocen a nawet religii na maturze. W szkołach publicznych , do których chodzą dzieci różnych wyznań rok szkolny rozpoczyna i kończy katolicka msza. Na uroczystościach parafialnych nierzadko obecne są szkolne delegacje ze sztandarem szkoły. W szkołach organizowane są uroczystości ku czci Jana Pawła II w których chcąc nie chcąc muszą uczestniczyć dzieci innych wyznań i ateiści. Mam wrażenie, że Kościół Katolicki zupełnie celowo ignoruje współistnienie innych wyznań w Polsce. W szkołach jest to szczególnie widoczne.
    doceń 37
  • Gośćjw
    26.04.2017 00:06
    Świeckie państwo czyli zgodne z konstytucją(w odróżnieniu od obecnego niezgodnego z konstytucją niedemokratycznego i wyznaniowego).
    doceń 36
  • uwaga
    10.03.2019 19:12
    "Państwo powinno być świeckie, wyznaniowe kończą źle" papież Franciszek
    doceń 37

Ze względów bezpieczeństwa, kiedy korzystasz z możliwości napisania komentarza lub dodania intencji, w logach systemowych zapisuje się Twoje IP. Mają do niego dostęp wyłącznie uprawnieni administratorzy systemu. Administratorem Twoich danych jest Instytut Gość Media, z siedzibą w Katowicach 40-042, ul. Wita Stwosza 11. Szanujemy Twoje dane i chronimy je. Szczegółowe informacje na ten temat oraz i prawa, jakie Ci przysługują, opisaliśmy w Polityce prywatności.

Zamieszczone przez internautów komentarze są prywatnymi opiniami ich autorów i nie odzwierciedlają poglądów redakcji

Polecane filmy

Zapisane na później

Pobieranie listy

Reklama