Nowy raport Hartford Institute for Religion Research, do którego odwołuje się Vatican News pokazuje, że amerykańskie wspólnoty religijne po raz pierwszy od 25 lat odnotowały wzrost mediany uczestnictwa w nabożeństwach. Jak podaje Religion News Service, badacze mówią o „ostrożnym optymizmie”, podkreślając jednak, że nie oznacza to powrotu religii do pozycji, jaką miała w Stanach Zjednoczonych przed dekadami.
Raport oparto na badaniach przeprowadzonych wśród liderów blisko 7,5 tysiąca wspólnot religijnych między wrześniem a grudniem 2025 roku.
Jak podkreślają autorzy, mediana uczestnictwa w nabożeństwach, która w czasie pandemii COVID-19 spadła do 45 osób, wzrosła obecnie do 70 dorosłych uczestników. Dla porównania – w 2000 roku wynosiła 137 osób.
– Byliśmy zaskoczeni danymi z 2025 roku, bo spodziewaliśmy się dalszego odpływu wiernych – przyznał Scott Thumma, dyrektor Hartford Institute for Religion Research.
Najwyższą frekwencję odnotowały wspólnoty katolickie i prawosławne, gdzie mediana wyniosła 200 uczestników. W Kościołach ewangelikalnych było to 75 osób, a w protestanckich wspólnotach głównego nurtu – 50.
Autorzy raportu zaznaczają, że obraz nie jest jednoznaczny. Około 43 proc. wspólnot poinformowało o wzroście frekwencji o co najmniej 5 proc., ale niemal tyle samo – 46 proc. – nadal notuje spadki.
Zmienia się jednak ogólny trend. Jak zauważają badacze, po raz pierwszy od dekad więcej wspólnot stabilizuje się lub rozwija, niż się kurczy.
Zdaniem Scotta Thummy'ego większe wspólnoty łatwiej przyciągają nowych wiernych, podczas gdy mniejsze nadal mają trudności z odbudową po pandemii.
Według autorów raportu wiele wspólnot nauczyło się funkcjonować inaczej po doświadczeniach związanych z COVID-19. Kościoły częściej korzystają z nowych technologii, rozwijają internetowe formy wsparcia i bardziej angażują wiernych we wspólne działania.
Wyraźnie wzrosła liczba wspólnot oferujących możliwość składania datków online – z 58 proc. w 2020 roku do 76 proc. obecnie.
Poprawiły się także nastroje duchownych, a wspólnoty notują większe zaangażowanie wolontariuszy. Wzrosły również wpływy finansowe – mediana dochodów zwiększyła się z 120 tys. dolarów w 2020 roku do 205 tys. dolarów w roku 2025.
Badacze studzą jednak nadmierny entuzjazm. Alison Norton z Hartford Institute podkreśla, że nie chodzi o spektakularny powrót religii do dawnej społecznej dominacji.
– To nie jest historia wielkiego odrodzenia ani powrotu do czasów świetności wspólnot religijnych w USA – zaznaczyła.
Raport pokazuje jednak, że po latach kryzysu wiele wspólnot przestaje myśleć wyłącznie o przetrwaniu i zaczyna ponownie planować przyszłość.
