Duszpasterstwo i pomoc uchodźcom wojennym z Ukrainy były jednymi z tematów rozmów przedstawiciela Kościoła Greckokatolickiego w Polsce z przedstawicielami Podkomitetu Konferencji Biskupów Katolickich Stanów Zjednoczonych ds. Pomocy Kościołowi w Europie Środkowej i Wschodniej.
W siedzibie Konferencji Episkopatu Polski w Warszawie w środę odbyło się spotkanie biskupów metropolii przemysko-warszawskiej Kościoła Greckokatolickiego w Polsce z bp. Geraldem L. Vincke, przewodniczącym Podkomitetu Konferencji Biskupów Katolickich Stanów Zjednoczonych ds. Pomocy Kościołowi w Europie Środkowej i Wschodniej, oraz z Jennifer Healy, dyrektor krajową Biura Pomocy Kościołowi w Europie Środkowej i Wschodniej Konferencji Episkopatu USA - przekazało PAP biuro prasowe KEP.
Poinformowano, że tematem spotkania była m.in. aktualna sytuacja Kościoła greckokatolickiego w Polsce. Omówiono zagadnienia duszpasterskie oraz kwestię opieki nad uchodźcami wojennymi z Ukrainy. Zwrócono uwagę, że w Polsce w ostatnim czasie powstały nowe ośrodki duszpasterskie, co niesie ze sobą kolejne wyzwania.
"Dyskutowano, jak nieść pomoc uchodźcom dzisiaj, a także jak organizować centra pomocy psychologicznej" - przekazano w komunikacie.
Kościół greckokatolicki w Polsce reprezentowali abp Eugeniusz Popowicz, metropolita przemysko-warszawski, bp Włodzimierz Juszczak, eparcha wrocławsko-koszaliński, bp Arkadiusz Trochanowski, eparcha olsztyńsko-gdański, oraz bp Mariusz Dmyterko, biskup pomocniczy eparchii wrocławsko-koszalińskiej.
Grekokatolicy w Polsce należą do metropolii przemysko-warszawskiej, w skład której wchodzi archieparchia (archidiecezja) przemysko-warszawska, którą kieruje abp Eugeniusz Popowicz, oraz eparchia (diecezja) olsztyńsko-gdańska i eparchia wrocławsko-koszalińska.
Po napaści rosyjskiej na Ukrainę 24 lutego 2022 r. w wyniku napływu do Polski uchodźców (większość to grekokatolicy) tylko w archidiecezji przemysko-warszawskiej utworzono trzy nowe parafie oraz 12 ośrodków duszpasterskich, m.in. w Bielsku-Białej, Tarnowie, Cieszynie, Mielcu, Dębicy oraz pod Warszawą w Wołominie, Ząbkach, Grójcu i Ożarowie Mazowieckim. Kolejne otwarto w Zakopanem i Nowym Targu.
Kościół greckokatolicki powstał w roku 1596 w wyniku zawarcia unii brzeskiej. W jej wyniku część hierarchii Kościoła prawosławnego na terenach ówczesnej Rzeczypospolitej podporządkowała się jurysdykcji papieskiej, zachowując przy tym dotychczasowy obrządek.
Uznając dogmaty katolickie, Kościół greckokatolicki zachował prawosławne odrębności liturgiczne i prawne, w tym małżeństwo księży przed święceniami oraz odmienny kalendarz kościelny i języki liturgii.
Przez wielu Ukraińców uznawany jest za Kościół narodowy. Na Ukrainie Kościół ten miał przed 24 lutego 2022 r. ponad 5 mln wyznawców. Ponadto kilka milionów mieszka wśród emigracji ukraińskiej na świecie, a kilkadziesiąt tysięcy - w Polsce. Największe skupiska wiernych są w naszym kraju na Warmii i Mazurach, w okolicach Koszalina, Wrocławia i Przemyśla. Rozproszenie wiernych tej Cerkwi w Polsce wynika z przesiedleń ludności z południa kraju w ramach akcji "Wisła" w 1947 roku.
W 2020 r. w wyniku reorganizacji struktury Kościoła greckokatolickiego w Polsce powstała nowa eparchia olsztyńsko-gdańska, a eparchia wrocławsko-gdańska zmieniła nazwę na eparchię wrocławsko-koszalińską.
Od 1 września 2022 r. eparchie greckokatolickie w Polsce mają własny wspólny Trybunał cerkiewny, będący sądem I instancji dla spraw w zakresie Kodeksu Kanonów Kościołów Wschodnich.
