Nowy numer 37/2018 Archiwum

Wakacje z książkami

Co spakować do walizki? Obok strojów kąpielowych, klapek i olejków nie powinno w niej zabraknąć dobrej książki. Dziennikarze „Gościa” dzielą się swoimi lekturami na wakacje.

Wśród naszych propozycji panuje duży rozrzut gatunkowy. Są powieści, książki podróżnicze i historyczne, jest biografia, literatura dziecięca, a nawet krytyka literacka. Nie zabrakło też – jak na pismo katolickie przystało – dobrej teologii. Ufamy więc, że różnorodność zainteresowań dziennikarzy „Gościa” pomoże czytelnikom wybrać coś dla siebie. Dla każdego coś miłego? Z pewnością, ale nie chcemy, by było tylko miło. Niech te książki czegoś nas nauczą, coś w nas poruszą, do czegoś zainspirują. Bo przecież i od tego są wakacje.

opracował Szymon Babuchowski

NIE-MASZYNA DO PISANIA

Tom Hanks Kolekcja nietypowych zdarzeń Wielka Litera Warszawa 2017 ss. 400

Jak tu nie sięgnąć, jeśli się lubi Toma Hanksa, dwukrotnego zdobywcę Oscara i odtwórcę wielu niezapomnianych ról, po jego debiut prozatorski – zbiór siedemnastu opowiadań „Kolekcja nietypowych zdarzeń”? Zgrabnie napisane, różnorodne w formie, na wakacje w sam raz. Tom Hanks, jak się okazuje, jest nie tylko dobrym aktorem, ale także świetnym obserwatorem, obdarzonym poczuciem humoru, i – co nie bez znaczenia – lubi ludzi. Swoich bohaterów, nie całkiem świętych, traktuje z sympatią, a czasami z pobłażaniem. Niekiedy z ironią.

Motywem łączącym te, tak różne, opowiadania są... stare maszyny do pisania, które aktor od wielu lat i – jak sam mówi – bez specjalnego powodu kolekcjonuje. Zrobił z nich dobry użytek. Takie właśnie – ni mniej, ni więcej – przyjemne czytadło.

Barbara Jaworska

CIEMNE STRONY ALL INCLUSIVE

Jacek Pałkiewicz Dubaj. Prawdziwe oblicze Zysk i S-ka Poznań 2016 ss. 340

Eksplorator najdzikszych terytoriów Amazonii czy Syberii tym razem zabiera żonę na wakacje „all inclusive” – do stolicy zbytku i luksusu, gdzie wszystko musi być „naj”, a gwiazdek w skali nie wystarcza, by opisać standard hotelu. Mimo podziwu dla rozmachu Dubaju Jacek Pałkiewicz nie byłby sobą, gdyby nie zajrzał pod powierzchnię. A odkryć można tam również rzeczy nieprzyjemne: pozorność swobód obywatelskich, represje wobec opozycji i współczesne formy niewolnictwa. Podróżnik pokazuje, że potęga Zjednoczonych Emiratów Arabskich budowana jest rękami taniej siły roboczej, którą stanowią przybysze z Indii, Pakistanu czy Bangladeszu, pracujący często w warunkach urągających ludzkiej godności. Lektura dla tych, którzy nawet na wakacjach nie rezygnują z poszukiwania prawdy.

Szymon Babuchowski

Na czas kwarantanny

Tomasz Burek Dziennik kwarantanny Arcana Kraków 2001 ss. 252

Na wakacje, które są czasem kwarantanny – izolacji od zagonionej codzienności – polecam bezcenny „Dziennik kwarantanny” Tomasza Burka. Ten uważny i odważny, bo odporny na opinie innych, krytyk literacki stworzył przewodnik po lekturach niezbędnych, byśmy nie przestali myśleć i czuć. Nie poświęcając uwagi „literaturze kolesiów”, chwalonej dlatego, że komuś zależy na upowszechnianiu propagowanej w niej ideologii, w zbiorze felietonów i esejów przypomina utwory, które uczą żyć. Porządkują świat, wprowadzają harmonię i przypominają o konieczności obcowania z metafizyką. „Zanim uczynisz jutro rzecz niegodziwą, zawahaj się, cofnij, opamiętaj. Poezja Herberta patrzy na ciebie” – upomina, pisząc o twórcy Pana Cogito, ale także o innych autorach, z którymi, według niego, warto się zaprzyjaźnić.

Barbara Gruszka-Zych

Bóg, czas, pies i las

Marek Stokowski Stroiciel lasu Multico Warszawa 2010 ss. 304

Świetna proza, zaskakujące pomysły narratorskie (historię opowiada pies, który wabi się Wabi), wrażliwość, humor. Stroiciel drzew szuka harmonii świata. Żyje za pan brat z aniołami paradującymi po świecie w lotniczych czapkach, zmaga się z gęstą od agresji ulicą. Spokój odnajduje w lesie. W „Stroicielu lasu” (i następującym po nim „Kinie krótkich filmów”) znalazłem to, czego próżno szukałem we współczesnej literaturze. „I do śmiechu, i do płaczu. Ale więcej się uśmiałam” – zachwala Stanisława Kosakowa, jedna z bohaterek powieści. Darek Basiński, który czytał powieść w radiowej Trójce, powiedział: „W tej książce jest sporo Pana Boga”. Miał rację. Po lekturze ruszyłem na Żuławy. Już wiem, dlaczego główny bohater ujrzał pradolinę Wisły i oniemiał z zachwytu.

Marcin Jakimowicz

LEKKIM PIÓREM

Norman Davies Boże igrzysko; Orzeł biały, czerwona gwiazda; Powstanie ’44; Serce Europy Znak Kraków 2018

Z Normanem Daviesem można się zgadzać lub nie. Nie można mu jednak odmówić lekkości pióra charakterystycznej dla brytyjskiej szkoły historyków. Nie wiem, czy wystarczy całych wakacji, by przeczytać wydane po raz kolejny cztery tytuły, które zdecydowały o jego pozycji jako eksperta od polskiej historii w Wielkiej Brytanii, a jednocześnie cieszą się ogromną popularnością w Polsce. „Boże igrzysko”, „Orzeł biały, czerwona gwiazda” i „Powstanie ’44” napisane zostały sporo lat temu i z pewnością przydałaby się jakaś aktualizacja oparta na wynikach nowszych badań.

Spośród wymienionych tytułów polecam szczególnie „Powstanie ’44”, które zryw warszawski umieszcza w szerokim kontekście międzynarodowym. Nie dziwi też fakt, że książka wzbudziła gorącą dyskusję.

Edward Kabiesz

PORTRET PAMIĘCIOWY

Toon Tellegen Tata Dwie Siostry Warszawa 2016 ss. 88

Tę książkę czytałem dzieciom. Kolejne mikrorozdziały wzbudzały raz salwę śmiechu, a raz zadumę. Wreszcie one zasnęły, a ja... nie potrafiłem oderwać się od lektury. Uwielbiam poetycki, nieco surrealistyczny, gęsty od metafor i symboli styl Tellegena. Holenderski pisarz stworzył portret taty chłopca o imieniu Józef widzianego oczami chłopca. Tata jest najmądrzejszy, najsilniejszy, potrafi wszystko. Nawet uratować migdałki Józefa przed wycięciem. Co jakiś czas jednak znika... A może wcale go już nie ma, a 42 wzruszające opowieści to wspomnienia malca ukrytego w dorosłej osobie. Autor poddaje się potędze wyobraźni. I oddaje hołd miłości dziecka. Ta książka, z pozoru kierowana do najmłodszych, poruszy i rozbawi każdego.

Piotr Sacha

NIECH DRAŻNI

Paweł Smoleński Królowe Mogadiszu Wydawnictwo Czarne Wołowiec 2018 ss. 232

Wystarczająco wymowny jest cytat ze 125. strony: „Czemu się dziwić, że kiedy ludzkie szczątki fruwają nad placami Mogadiszu, a w mieście rozlega się szloch, zainteresuje to (...) niszowe serwisy w Kenii lub Etiopii albo somalijską diasporę w Europie i USA (...). Tego dnia (...) na świecie nie działo się dosłownie nic”. Bo kogo w sytym świecie obchodzi Róg Afryki? Tym cenniejszy jest reportaż Smoleńskiego, zapis spotkań i obserwacji z pierwszej ręki. I choć szorstko tu, i sporo w książce samego autora, to „Królowe Mogadiszu” są wartą uwagi lekturą. Wiele przy tym odniesień do bieżących wydarzeń – nie tylko z Somalii, ale i z krajów ościennych. A przede wszystkim to kolejna okazja, aby w tym urlopowym czasie spojrzeć na kontynent innym okiem niż przez pryzmat biur podróży i egzotyki.

Krzysztof Błażyca

REKOLEKCJE O KOŚCIELE

Rod Dreher Opcja Benedykta. Jak przetrwać czas neopogaństwa Wydawnictwo AA Kraków 2018 ss. 320

Ta książka wywołała w USA wielką dyskusję w środowiskach kościelnych. Rod Dreher odwołuje się do kontekstu amerykańskiego, ale jego przemyślenia dotyczą Kościoła na Zachodzie. Autor uważa, że sytuacja jest dramatyczna. Kościół w konfrontacji z neopogaństwem przegrywa. „Zbyt wiele kościołów funkcjonuje jak centra świeckiej rozrywki, z przyklepaną z wierzchu religijną moralnością, choć powinny działać jak żywe, oddychające Ciało Chrystusa”. Utraciliśmy sól tradycji, kultury, stylu życia. Autor bije na alarm i proponuje drogę. „Opcja Benedykta” to wezwanie do tworzenia wspólnot oddychających chrześcijańską tradycją, z piękną liturgią, z dyscypliną, formacją. Żeby ewangelizować świat, wierzący muszą odzyskać sól. Niezwykle inspirująca książka. Dająca nadzieję.

ks. Tomasz Jaklewicz

MIŁOŚĆ ZWYCIĘŻA

Randy Singer Adwokat Święty Wojciech Poznań 2016 ss. 480

Ma czternaście lat, gdy dowiaduje się, jak to jest być ukrzyżowanym. W rzymskiej szkole Seneki młody adept sztuki krzyżowania usiłuje złapać oddech po upuszczeniu na ziemię belki. W jaki sposób to doświadczenie późniejszego asesora Poncjusza Piłata, genialnego adwokata, wpłynęło na dalszy ciąg wydarzeń, zdradzić nie zamierzam. Warto dowiedzieć się samemu, czytając tę bardzo dobrze napisaną powieść o początkach chrześcijaństwa. Jest w niej aktor uwięziony w ciele imperatora – narcystyczna bestia z lirą. Seneka, którego nauki inspirowały, choć życie mogło budzić pogardę. Miłość westalki i gladiatora. Senat jakby tylko nadpsuty z zewnątrz, ale śmierdzący bardziej od rozkładającego się miasta. Porcja wciągającej literatury, ambitnej i z przesłaniem, że miłość zawsze zwycięża.

ks. Adam Pawlaszczyk

LODY DLA OCHŁODY

Bartek Dobroch Artur Hajzer. Droga Słonia Znak Kraków 2018 ss. 548

Jeśli męczą cię upały i marzysz o lodowcach, to trudno o lepszą książkę na wakacje niż biografia Artura Hajzera. Opowieść o życiu jednego z najwybitniejszych polskich himalaistów to efekt trzech lat pracy Bartka Dobrocha – dziennikarza i człowieka gór. Dobroch doskonale czuje górskie klimaty – jest nie tylko znawcą tematyki związanej z himalaizmem, ale i praktykiem. Wszystkie te umiejętności przelewa na papier w „Drodze Słonia” – pasjonującej historii niezwykle wszechstronnego człowieka. Dzięki tej książce możemy z bliska poznać Ślązaka, który odniósł sukces w górach i w biznesie, nieraz musiał podejmować niezwykle trudne decyzje, a u kresu życia zmagał się z oskarżeniami o doprowadzenie do tragedii na Broad Peak.

Wojciech Teister

« 1 »
oceń artykuł

Ze względów bezpieczeństwa, kiedy korzystasz z możliwości napisania komentarza lub dodania intencji, w logach systemowych zapisuje się Twoje IP. Mają do niego dostęp wyłącznie uprawnieni administratorzy systemu. Administratorem Twoich danych jest Instytut Gość Media, z siedzibą w Katowicach 40-042, ul. Wita Stwosza 11. Szanujemy Twoje dane i chronimy je. Szczegółowe informacje na ten temat oraz i prawa, jakie Ci przysługują, opisaliśmy w Polityce prywatności.

Zamieszczone komentarze są prywatnymi opiniami ich autorów i nie odzwierciedlają poglądów redakcji