Nowy numer 2/2021 Archiwum

Bezpłatny chleb

Budowniczowie i zarządcy szpitali i przytułków często zdobili ich ściany obrazami przedstawiającymi opisane w Ewangeliach cudowne rozmnożenie przez Jezusa chleba i ryb. 


Artyści czasami odchodzili jednak od zwykłego ilustrowania biblijnego tematu, tworząc dzieła metaforyczne. Tak postąpił Bartolomé Esteban Murillo, kiedy od swojego przyjaciela, ks. Justino de Neve, otrzymał zamówienie na ozdobienie domu księży emerytów w Sewilli.


Widzimy więc Dzieciątko Jezus, jak pod opieką swej Matki zstępuje z nieba i wręcza księżom pieczywo z trzymanego przez anioła koszyka. W tle widać złociste, nadnaturalne światło, a chmurę, na której zasiada Maryja z Dzieciątkiem, pchają anioły. Ksiądz z brewiarzem w ręku, którego widzimy na pierwszym planie, jak wyciąga rękę po chleb, to wspomniany wcześniej fundator sewilskiego domu księży emerytów, kanonik katedry w Sewilli, Justino de Neve (1625–1685). 


Dom zbudowano w latach 1676–1695. Podobnie jak inne działające wówczas w całej Europie tego typu instytucje, łączył on kilka funkcji. Spełniał bowiem rolę nie tylko domu spokojnej starości, ale także szpitala, hospicjum i... bezpłatnego hotelu, w którym na jedną noc zatrzymywali się pielgrzymi. Dlatego widoczny z prawej strony kapłan trzyma w ręce kij pielgrzymi. To informacja, że bezpłatny chleb znajdą w tych murach także strudzeni podróżni.


Specyfiką instytucji prowadzonej przez kanonika Justino de Neve było to, że przeznaczona była ona dla księży. Wbrew bowiem dość powszechnej dziś opinii nie jest prawdą, że w siedemnastowiecznej Hiszpanii wszyscy księża opływali w dostatki. 


Justino de Neve zamówił u Murilla cztery obrazy ozdabiające dom. Ten, który tu omawiamy, zawisł w refektarzu, czyli jadalni.

« 1 »
oceń artykuł Pobieranie..

Leszek Śliwa

Zastępca sekretarza redakcji „Gościa Niedzielnego”

Prowadzi stałą rubrykę, w której analizuje malarstwo religijne. Ukończył historię oraz kulturoznawstwo (specjalizacja filmoznawcza) na Uniwersytecie Śląskim. Przez rok uczył historii w liceum. Przez 10 lat pracował w „Gazecie Wyborczej”, najpierw jako dziennikarz sportowy, a potem jako kierownik działu kultury w oddziale katowickim. W „Gościu Niedzielnym” pracuje od 2002 r. Autor książki poświęconej papieżowi Franciszkowi „Franciszek. Papież z końca świata” oraz książki „Jezus. Opowieść na płótnach wielkich mistrzów”, także współautor dwóch innych książek poświęconych malarstwu i kilku tomów „Piłkarskiej Encyklopedii Fuji”. Jego obszar specjalizacji to historia, historia sztuki, dawna broń, film, sport oraz wszystko, co jest związane z Hiszpanią.

Kontakt:
leszek.sliwa@gosc.pl
Więcej artykułów Leszka Śliwy

Wyraź swoją opinię

napisz do redakcji:

gosc@gosc.pl

podziel się

Zobacz także