Moc rozgrzewających herbat

Anna Leszczyńska-Rożek

|

GN 49/2021

publikacja 09.12.2021 00:00

Późna jesień i zima to czas delektowania się ciepłymi herbatami. Jakich dodatków użyć, aby wzmocnić i rozgrzać nasz organizm?

Moc rozgrzewających herbat istockphoto

Sposobów jest wiele. Napar z zielonej lub czarnej herbaty z dodatkiem przypraw, naturalnych soków, miodu, owoców czy ziół może sprawić, że wyziębiony organizm poczuje ciepło. Jedne składniki mają działanie rozgrzewające, inne przeciwzapalne. Wspierają w chorobach spowodowanych infekcjami, działają napotnie i pomagają w zbijaniu gorączki. Niektóre przepisy pochodzą z odległych krajów, inne znały i stosowały nasze prababki. Do przyrządzania jesiennych i zimowych herbat można wykorzystać dodatki uzbierane latem i jesienią na łąkach i w ogrodach (maliny, kwiaty lipy i białego bzu, pędy sosny, rozmaryn, jabłka), a także łatwo dostępne o tej porze roku cytrusy (cytryny i pomarańcze), imbir, kurkumę i aromatyczne przyprawy, takie jak goździki, cynamon, pieprz, anyż czy kardamon. Warto wypróbować kilka receptur, aby cieszyć się smakiem i aromatem herbaty, kiedy za oknem spadają temperatury i robi się nieprzyjemnie.•

Na gorączkę i przeziębienie

Z rosnących u nas bardzo popularnych, najczęściej traktowanych jak chwasty, roślin można przygotować mieszankę suszu, która będzie pomocna w trakcie przeziębień i męczącej gorączki. Chodzi o kwiat czarnego bzu i lipy. Pierwszy ma silne działanie napotne, wykrztuśne, odkażające, przeciwgorączkowe, rozgrzewające i uspokajające. Napary z kwiatów czarnego bzu zalecane są przy grypach, przeziębieniach, kaszlu, stanach zapalnych gardła, nieżycie zatok, układu oddechowego i zapaleniu migdałków. Natomiast napar z kwiatów lipy wspomaga pocenie się podczas gorączki w przeziębieniach i grypie. Ma działanie przeciwkaszlowe i łagodzące podrażnienia błony śluzowej gardła i przewodu pokarmowego. Zaparzone ziele z dodatkiem naturalnego soku z malin lub miodu wzmaga działanie przeciwgorączkowe. Dr H. Różański zaleca też podawanie naparu mlecznego na kwiatach lipy (zaparzanych gorącym mlekiem) z miodem lipowym lub lawendowym przed snem. Tak przygotowany napój (można go podawać również dzieciom) ma działanie uspokajające i ułatwiające zasypianie.

Na gorączkę i przeziębienie

Z rosnących u nas bardzo popularnych, najczęściej traktowanych jak chwasty, roślin można przygotować mieszankę suszu, która będzie pomocna w trakcie przeziębień i męczącej gorączki. Chodzi o kwiat czarnego bzu i lipy. Pierwszy ma silne działanie napotne, wykrztuśne, odkażające, przeciwgorączkowe, rozgrzewające i uspokajające. Napary z kwiatów czarnego bzu zalecane są przy grypach, przeziębieniach, kaszlu, stanach zapalnych gardła, nieżycie zatok, układu oddechowego i zapaleniu migdałków. Natomiast napar z kwiatów lipy wspomaga pocenie się podczas gorączki w przeziębieniach i grypie. Ma działanie przeciwkaszlowe i łagodzące podrażnienia błony śluzowej gardła i przewodu pokarmowego. Zaparzone ziele z dodatkiem naturalnego soku z malin lub miodu wzmaga działanie przeciwgorączkowe. Dr H. Różański zaleca też podawanie naparu mlecznego na kwiatach lipy (zaparzanych gorącym mlekiem) z miodem lipowym lub lawendowym przed snem. Tak przygotowany napój (można go podawać również dzieciom) ma działanie uspokajające i ułatwiające zasypianie.

Z leśnych igieł

Późną jesienią i zimą w igłach sosen, świerków i jodeł zmagazynowanych jest mnóstwo witamin (głównie witaminy C) i składników odżywczych. Herbatę można parzyć z samych igieł lub dodawać do odwaru młode gałązki z igłami. Sosna i świerk mają smak żywiczny, natomiast w odwarze z jodły wyczuwalny jest lekko kwaskowaty, cytrusowy smak. Odwar przygotowuje się, gotując przez kilkanaście minut w wodzie zebrane pędy iglaków. Można go podawać z dodatkiem miodu i imbiru albo z inną przyprawą. Dobrze smakuje też po dodaniu niewielkiej ilości syropu z młodych pędów sosny. Herbata dobrze wpływa na drogi oddechowe i pracę mózgu. Pozostałą część odwaru z gałązek i igieł można dodać do kąpieli lub wykorzystać do inhalacji.

Herbata z kurkumy i imbiru z pieprzem

Bardzo rozgrzewająca, wręcz ostra w smaku jest herbata zaparzona z kawałkiem kurkumy, imbirem i pieprzem. Imbir ma działanie wspomagające trawienie i oczyszczanie organizmu. Pomaga też zwalczyć wirusy, infekcje i stany zapalne. Podobnie kurkuma – również pomaga w zwalczaniu stanów zapalnych, infekcji i gorączki. Słabe przyswajanie kurkuminy wzmaga piperyna zawarta w pieprzu. Stąd wskazane jest łączenie obu składników. Do ostudzonej nieco herbaty można dodać miód. Poza złagodzeniem smaku wniesie do herbaty właściwości lecznicze pomocne przy wspieraniu odporności i leczeniu przeziębienia czy grypy.

Korzenna z mlekiem

To herbata znana w Indiach jako masala chai. Sprzedawana jest w lokalach i bezpośrednio na ulicy przez przydrożnych sprzedawców. Ma przyjemny korzenny smak, złagodzony nieco dodatkiem mleka. Świetnie komponuje się z herbatnikami i korzennymi piernikami. Jej przygotowanie jest proste. Na 2 kubki tego napoju potrzebne są: 2 łyżeczki czarnej herbaty, kubek wody, kubek mleka i przyprawy: 5 goździków, kawałek cynamonu (ok. 3–4 cm), kawałek imbiru (ok. 2 cm), 5 ziaren kardamonu, 4 łyżeczki cukru. Zamiast przypraw świeżych lub suszonych można użyć po 1/2 łyżeczki tych samych przypraw w proszku. Herbatę czarną należy gotować przez kilka minut razem z przyprawami. Następnie dolać mleka i poczekać, aż się zagotuje. Podawać przecedzoną przez sitko i osłodzoną. Tradycyjnie podawana była w Indiach w glinianych czarkach. Obecnie najczęściej masalę nalewa się do niewielkich przezroczystych szklaneczek. Mleko jest tłuste, a herbata bardzo słodka. W naszych warunkach wystarczy użyć mleka 3,2-procentowego, a osłodzić wedle uznania. W Tajlandii do korzennej herbaty dodaje się mleka skondensowanego.

Zielona z pieprzem

Ta receptura pochodzi z Pakistanu. Dodatek przypraw sprawia, że nie przez wszystkich lubiany smak zielonej herbaty może nabrać innego wymiaru. Aby ją przygotować, należy do dzbanka (o objętości równej objętości 2 kubków) wsypać odpowiednią ilość dobrej zielonej herbaty liściastej, dodać 1 łyżeczkę trawy cytrynowej, 2 gwiazdki anyżu, kawałek (3–4 cm) cynamonu, kilka ziaren pieprzu (4–5) i 5 ziaren kardamonu. Herbatę parzyć razem z przyprawami pod przykryciem (temperatura wody ok. 80–85 stopni Celsjusza). Pić ciepłą, do smaku można dodać miodu.